Tijdens de Tweede Kamerverkiezingen fantaseerden Nederlanders het gehunkerde ‘fatsoen’ weer terug de kamer in. Aanstaande donderdag zien we in Europa ontvouwen wat die fatsoenlijke koers op gebied van migratie precies inhoudt. Door een samenwerking van de christendemocraten en radicaal rechts, mogen in Europa straks afgewezen asielzoekers naar willekeurige landen overal ter wereld worden gedeporteerd en kunnen kinderen in detentie worden geplaatst. Dit is niet de waardengemeenschap die Europa hoort te zijn.
Het Europees Parlement stemt deze donderdag over de nieuwste terugkeerwet van de christendemocraten en radicaal rechts. VVD’er Malik Azmani was hoofdonderhandelaar op het dossier, maar het is hem niet gelukt om een deal te maken met de democratische, pro-Europese partijen. Uit gelekte appjes blijkt dat de christendemocraten daarna samenspanden met de conservatieve en radicaal rechtse partijen om hun keiharde migratiebeleid er door te drukken.
‘Compassie en naastenliefde zijn ingeruild voor stoere taal waarmee men de partijen op (extreem) rechts lijkt te willen aftroeven’
Het resultaat van deze achterkamertjesdeal met radicaal rechts: onmenselijke voorstellen. Opsluiting van mensen wordt niet langer als ‘laatste redmiddel’ gezien, maar kan al zodra asielzoekers niet direct hun documenten kunnen tonen. Iedereen die met vluchtelingen werkt, weet dat het gebruikelijk is dat mensen hun papieren verliezen wanneer zij halsoverkop hun woonplek verlaten. Uitgeprocedeerde asielzoekers kunnen worden uitgezet naar landen overal ter wereld waar een deal mee is gesloten. Zonder dat Europa op die plekken kan waarborgen dat mensenrechten daar gerespecteerd worden. Ook worden kinderen in deze migratieplannen niet ontzien, en kunnen zij in detentie worden geplaatst. Laat één ding helder zijn: als je plannen het opsluiten van kinderen omvat, is dat een duidelijk signaal dat ze verkeerd zijn.
Het CDA positioneert zich in Nederland als fervent voorstander van de terugkeerhubs. Zo heeft Minister van den Brink van Asiel en Migratie (CDA) zich aangesloten bij de Europese kopgroep om deze plannen zo snel mogelijk te realiseren. Met ogen vol verlangen keken Von der Leyen en andere christendemocraten al eerder naar versie 1.0 van een return hub: het detentiecentrum in Albanië. Gebouwd en gefinancierd door de rechtse Italiaanse regering van premier Giorgia Meloni.
Gevangenis Albanië
Ik heb dit detentiecentrum in Albanië twee keer bezocht. Deze bezoeken hebben diepe indruk op me gemaakt. De plek heeft het meeste weg van een kale gevangenis waar mensen in uitzichtloze situaties zitten te wachten op wat ooit komen gaat. Verlamd door de antidepressiva, onbewust van welke dag het is of waarom ze daar vastzitten. In het incidentenregister las ik over verschillende zelfmoordpogingen en over een man die uit protest zijn mond had dichtgenaaid. Een andere man die ik sprak, en die als een van de weinigen nog geen verdovende middelen gebruikte, vertelde dat hij zich omringd zag door ‘zombies’: ‘Om gek van te worden.’
De gevangenis in Albanië is nu nog slechts een plek voor mannen die uitgeprocedeerd zijn. Straks is het de bedoeling dat deze gevangenissen aan de randen van Europa er ook komen voor vrouwen en kinderen die nog met hun asielprocedure moeten beginnen. En dus wellicht jaren in zo’n gevangenis moeten verblijven.
Fort Europa verhoogt de muren. Het CDA zal opgelucht ademhalen: ‘We hebben de wind uit de zeilen van radicaal rechts gehaald.’ Zonder zich te realiseren dat door hun medewerking de flanken niet langer hoeven te regeren om hun migratiebeleid uitgevoerd te zien. Het cordon sanitaire hebben de christendemocraten in Europa allang achter zich gelaten. Compassie en naastenliefde zijn ingeruild voor stoere taal waarmee men de partijen op (extreem) rechts lijkt te willen aftroeven.
Europa niet als VS
De onmenselijke beelden van ICE in Amerika staan op ons netvlies gebrand. Gemaskerde mannen die mensen uit hun auto, werkplaats en huizen halen. Inmiddels zitten in Amerika volgens Reuters bijna 70.000 mensen vast in detentiecentra. We weten nu wat het kan betekenen als radicaal rechtse anti-migratieretoriek naar beleid wordt vertaald. Ik wil niet dat Europa net zoals de Verenigde Staten wordt. Laat Amerika júist onze waarschuwingsbode zijn. Mensenrechten mogen niet worden ingezet als ruilmiddel, wanneer ze politiek niet populair zijn. Daar moet je je nog harder voor inzetten als ze onder druk staan.
Dus, CDA: stem tegen deze wet en houd fatsoen. Zoals beloofd.